Blog

O Zoo de Neuperlach

En Múnic haivos dous parques zoolóxicos. Un convencional, en Hellabrunn, con bechos salvaxes que xa non son salvaxes, metidos en gaiolas con cara tristeira. O outro, con animais salvaxes, libre e ceibos e porén, quedos para ir miralos e fotografalos. Animais de tinta de esprai. O Zoo de Neuperlach.

Trátase dunha intervención cultural no Quiddezentrum, que era un centro comercial de pequenas tendas (panadería, quiosco, a caixa de aforros, a biblioteca…) tan antigo como o propio barrio de Neuperlach, de fins dos anos sesenta ou comezos dos setenta, que leva o seu nome da Quiddestrasse, onde está situado.

1000613.jpg
O Quiddezentrum nos seus bos tempos (foto dunha foto no propio centro)
1000612.jpg
Neuperlachiáns setenteiros fregando cadanseu Wagen

O malo é que os outros centros comerciais do barrio (o grande PEP, e mais outro construído anos máis tarde a pouca distancia) lle foron roubando a clientela ás tendas do “Quidde” ata iren pechando todas e quedar abandoado. Como xeito de reciclalo para a comunidade, os locais foron cedidos a artistas para que estableceran os seus estudos. Nacía o Kunsttreff Quiddezentrum. Non só iso, senón que varios artistas decidiron compoñer un “zoo” nas súas paredes no 2016, facendo un percorrido-safari por unha xungla urbana, imaxinativa e orixinal, aberta a quen a queira visitar.

IMG_20170904_132616
O Quiddezentrum hoxe. Viu tempos mellores.

En contra, para algúns, a asimilación mainstream dunha arte anónima e contracultural como o graffiti, polémica eterna que vimos hai pouco coas Meninas de Canido en Ferrol (que se a comercialización do evento con bancos e marcas de cervexa, que se Banksy vén ou non vén…). A favor, para min esa comercialización non se dá aquí, e aínda que se cadra non entra esta acción no terreo do graffiti ou a arte urbana, si que é un bo intento de recuperar artísticamente un espazo urbano, de outro xeito en abandono e decadencia, unha humanización por medio da creatividade dun barrio (Neuperlach, que xa describimos) xa por desgraza non todo o humano e vivible que debería ser. Non sei se se acadou, pero pagou a pena tentalo.

Tirei unhas cantas fotos. Feliz paseo polo Zoo!:

This slideshow requires JavaScript.

Malia todo, e como eu mesmo puiden comprobar, o estado do Quiddezentrum non é o idóneo e está proxectada a súa demolición. Supoño que farán outro arrepiante bloque de vivendas que non reparará a perda (outra máis) dun referente cultural da veciñanza. Entrementres, desfrutemos do safari e da arte.

Ligazóns:

VER ESTE ARTÍCULO EN CASTELLANO

Advertisements

Neuperlach, un barrio

Neuperlach é o barrio onde vivo e apetecíame escribir sobre el. Precisamente, porque non o atoparás na túa guía de Baviera ou da cidade de Múnic. Aquí non hai monumentos, aquí non se coroaron emperadores nin reis nin se erixiron catedrais, nin tan sequera houbo unha revolución popular. Éche un barrio, sen máis, e para un estraño na capital bávara, aquí non hai nada que ver nin hai nada polo que vir. Porén, aquí rematamos tras unha ardua busca de vivenda, aquí levamos máis de un ano e aquí, causalidades da vida, vai nacer o noso fillo. Non creo que duremos moito porque pensamos mudarnos (o noso futuro e minúsculo compañeiro de piso ten a culpa), pero Neuperlach é o noso presente.

Solpor e arco da vella- Sunset and rainbow

Situémonos. Neuperlach é un grande barrio do sur de Múnic, que en tempos era “extrarradio”, pero que a cidade medrou tanto en extensión que agora é case céntrico. En vinte e poucos minutos accédese ao centro histórico e a todos os puntos importantes da cidade. Consta en boa parte de grandes bloques de vivendas que, a diferencia das nosas cidades, non conforman mazás e rúas, senón que deixan espazos baleiros entre eles, formando colonias. O bo é que eses espazos baleiros están axardinados, abondando as zonas verdes, parques e paseos con árbores. Vexo mesmo esquíos correndo polas beirarrúas. Así que o barrio é unha curiosa mistura de monstros de formigón e cristal emerxendo entre xardíns e avenidas. Para uns coruños coma nós, nada que obxectar: estamos afeitos aos edificios e medramos cun déficit de zonas verdes, que aquí hai en abundancia.

(Inciso: insisto no dos bloques de vivendas porque é algo moi normal na nosa cultura urbana, pero non na centroeuropa rica. Os alemáns como Helmut detestan os edificios de vivendas, todos anceian vivir nunha casiña con xardín para os nenos e facer churrasco, garaxe para o BMW e casiña para o can. Se este plan falla, Helmut conformaríase con residir nunha casa de vivendas, dous andares como máximo e xardín comunal. As torres de vivendas son para os inmigrantes. Pero non podes montar unha cidade de 2 millóns de habitantes e que todos vivan nunha casa individual co xardín. Asúmeo, Helmut).

Hai varias empresas importantes con sé en Neuperlach: Siemens, Allianz, Generali, Wacker… Hai un grande centro comercial, o PEP, varios máis pequenos, supermercados, unha biblioteca municipal bastante mal fornecida, un centro cultural público con teatro e actividades, un parque enorme (o Ostpark) e varios máis pequenos, mesmo unha fraga (a de Trudering), unha piscina municipal, un centro de acollida de refuxiados e o seu muro da vergoña, colexios, institutos, etcétera. Entre o formigón, moita xente que aboia ás tardiñas e falan idiomas pouco xermánicos: turco, árabe, serbio, polaco, italiano, romanés… galego. Só nós, pero é algo. Unha grande parte dos meus veciños teñen orixe migratoria. E contra o de facer alternativas de lecer e culturais xoga a arma de dobre fío da boa comunicación co centro histórico de Múnic: a menos de media hora están os teatros, cines e discotecas. O que incrementa a sensación de que o bo empeza cando se sae dos límites da veciñanza.

IMG_0985.jpg
A factoría da Siemens en Neuperlach. Detrás vense os Alpes, malia estaren a un par de centos de quilómetros ao sur.

IMG_20170513_180209_526

Tamén hai cousas que non hai. Cines, teatros (fóra do centro cultural), iniciativas comunitarias culturais, cafetarías fóra do centro comercial, bares de noite, librarías, pequeno comercio non pertencente a grandes cadeas, ou en resumo, cousas que facer aparte de traballar e mercar e consumir no centro comercial. Tampouco busquedes monumentos e historia: aquí todo ten cincuenta anos como máximo, que é o aniversario que celebrou o barrio hai pouco.

Como moitos outros barrios de grandes cidades europeas, Neuperlach ideouse a fins dos 60 dunha vez sobre plano para aloxar á crecente poboación urbana (Entlastungsstadt, cidade de descarga, chamárono). Así foron agromando os inmensos bloques nos anos 70 e 80. En Francia chámanlles banlieues, en alemán, Vorstädte. Suburbios para dar acubillo aos milleiros de persoas que estaban a chegar á cidade. Os bloques foron sendo ocupados por xente traballadora de orixe sobre todo estranxeiro, sobre todo de Turquía e do Este de Europa. “Pedimos man de obra, e viñeron persoas”, dixo Max Frisch. Eu non estaba aquí e non falo do que non sei, pero o Novo Perlach pasou ser dun lugar rural e despoboado a ser bestialmente urbano, e inmediatamente devir nun “punto social candente”: problemas de integración nas escolas, delincuencia, drogas… eu non estaba, insisto, pero sóame a historia. Hoxe en día Neuperlach é máis seguro ca moitas veciñanzas máis “centrais”, pero o estigma permanece, e malia non manifestarse en forma de violencia e delincuencia, os problemas de integración son un feito.

Solpor nas fiestras - Sunset on windows

Hoxe en día o veciño neuperlacheiro típico ten orixe migratoria, pero de segunda ou terceira xeración. A diferencia do emigrante galego en Alemaña dos anos setenta e oitenta, estes non regresaron á súa patria e agora viven aquí os seus fillos e netos, moitos co pasaporte alemán. Lin nunha reportaxe que un mestre tiña unha aula con quince nenos de dezaseis nacionalidades, xa que algún podía ter dúas ou máis. Eses nenos están esgazados da patria dos seus avós, e malia todo non son vistos como “verdadeiros alemáns”, e un sistema clasista lles porá, por exemplo, mil cambadelas para avanzaren nos seus estudos. A diferencia de rapaces que acceden a estudos universitarios en barrios como Neuperlach en comparación con outros “máis brancos” é escandalosa. Non creo que sexa todo culpa súa, ou dos pais.

Cacho artistas hai en #Neuperlach #Munich #Múnic #München #Graffiti #Mural #urbanart #arteurbano

A post shared by Fran Castiñeira (@kastanienwald) on

Volvendo ás xeracións de emigrantes, non lin estudos sobre o feito, pero dubido que Neuperlach siga sendo un punto de chegada. Por que? Porque como xa contamos un día, o grande problema social e económico de Múnic é a vivenda. Hai pouca e o prezo dispárase de ano en ano. Neuperlach está preto do centro urbano, as vivendas son de calidade se ignoramos a estética e o distrito non é unha excepción a esta suba de prezos, polo que está a ser abordado, malia a súa sona de gueto, por habitantes de maior nivel económico. Como a famosa xentrificación, pero sen necesidade de poñer librarías-café e tendas de muffins: a burbulla inmobiliaria abonda para disparar os alugueiros. No exterior, nada cambia, pero no interior, vai ser duro para os veciños de vello que non teñan a vivenda en propiedade. Inclúonos neste lote. Nós buscamos un apartamento máis amplo para a descendencia vindeira, e moito temo que nos vai tocar vivir máis lonxe da Marienplatz, e do meu traballo, o que me amola bastante máis.

Gueto, Neuperlach? Nin eu que levo quince meses aquí, nin os visitantes temporais que coñecemos temos esa sensación. A Roma o que é de Roma e estereotipos fóra. É un barrio moi tranquilo, sen incidentes, relativamente limpo, de xente traballadora e en xeral moi aberta e amable, falando sempre desde a miña experiencia persoal e subxectiva. Pero os estereotipos pesan, e Neuperlach soa a ese ghetto boy vestido de rapeiro, que fala un argot urbano, escasa cultura, pel morena e comportamento asocial (“Asis“, chámanlles, de Asozialen). Non son prexuízos locais contra Neuperlach, senón clasismo, criminalización e ridiculización da clase obreira e, por moitas veces, xenofobia e racismo. Daría para unha tese, pero isto non o é.

Hai certa costume cos carros de compra dos supermercados que me ten fascinado e que non vin noutro lugar en Alemaña. Este é un lugar moi alemán na súa concepción, pero no fondo, lonxe da perfección alemá. E gústame.

Un dos nosos lugares preferidos é, contiguo a Neuperlach (o “Novo Perlach”), a veciñanza de Perlach ou Altperlach (o “Vello Perlach”). Se definimos a Neuperlach como un inmenso barrio novo e construído da nada, Altperlach é unha pequena vila bávara antigamente afastada de Múnic pero que logo foi fagocitada pola cidade, pero non devorada nin dixerida. Conserva o seu carácter vilego, algunhas casas bávaras de séculos de antigüidade, festas populares, a igrexa e o regato de Hachinger Bach. No medio da urbe e a poucos metros de todo o que describín arriba. Hai esperanza.

IMG_20170313_161844_816IMG_20170806_200649

Despídome cunha celebridade de Neuperlach, un alemán que quixo ser latino e petouno na década pasada versionando o Mambo nº 5 de Pérez Prado: Lou Bega. Se nunca o bailastes, ou sodes moi novos ou tedes horchata nas veas.

Algunhas ligazóns:

Cuspidiños, relato en Palavra Comum

Imaxe para CuspidiñosHai un novo relato meu na Revista Palavra Comum. Chámase “Cuspidiños”. Agardo que vos guste.

“E non sabes con quen me atopei? Coa Sabela, a do Roxo. Si, ía ben de tempo sen vela, porque seica viviu anos na cidade, pero agora volveu, contoumo ela. No supermercado. Vina no súper, quero dicir. Ten un cativo, un… Logo chego a iso. Non, ao neno non lle pasa nada, meu pobre, déixame explicarche…”

Feliz lectura!

Kehlsteinhaus, o Niño da Aguia, o chabolo de Hitler

22-IMG_20170626_142853
Kehlsteinhaus, Berchtesgaden (Baviera, Alemaña). O “Niño das Aguias”

Andei pola fermosa bisbarra de Berchtesgaden de vacacións, no sureste de Baviera, ao pé dos Alpes e á carreira dun can de Salzburgo e Austria. Alí hai unha visita case obrigada, entre o morbo, o interese histórico e a visita turística pura, xa que é un sitio precioso: a Kehlsteinhaus, o curuto dunha montaña onde Adolf Hitler se fixo un chabolo, o Niño da Aguia. O lugar ben merece unhas liñas.

Existe a crenza de que esa casa (a da foto), no cumio da montaña Kehlstein (1881 m de altura) fíxoa Hitler para trazar os seus plans maquiavélicos, mentres desfrutaba do aire da montaña. Non é exactamente así, aínda que tampouco é mentira de todo. Por partes.

Mal ano - Bad yearPor unha banda, as casas-pousadas nos cumios das montañas parécennos unha idea moi tola e exótica, pero son moi comúns nos Alpes, primeiro como refuxio de pastores e montañeiros e logo adaptadas á hostalaría como restaurantes. Esa casa en concreto xa existía dende o século XIX, con diferentes donos e denominacións. Durante a ditadura foi adquirida polo Partido Nazi, para ser agasallada ao Führer, Adolf Hitler. Non só iso, senón que se construiu unha estrada desde a base, un túnel de 124 m de longo en horizontal e mais un ascensor dourado, para ascender sen esforzo ao cumio outros 124 m en vertical. Unha obra inxente e disparatada, deseñada por Martin Bormann e na que morreron 14 obreiros.

Hitler converteu a pousada nunha “Casa de Té” para recibir as súas visitas diplomáticas. Todas as visitas estaban escenificadas paso a paso: impresionándoas coa subida, para dar ó escuro túnel, o ascensor dourado e logo a casa do cumio, coas súas impresionantes vistas, desde o lago Königsee ata o val de Berchtesgaden. Déronllo polo seu 50º aniversario. Non me digades que non é un detallazo. Sobre todo cando os que morren por excavar a montaña son outros.

Túnel de Kehlsteinhaus
Túnel cara o ascensor.
Bundesarchiv Bild 183-H12478, Obersalzberg, Münchener Abkommen, Vorbereitung.jpg
Hitler recibe a Chamberlain. Von Bundesarchiv, Bild 183-H12478 / Unbekannt / CC-BY-SA 3.0, CC BY-SA 3.0 de, Link

Este percorrido fixérono dous primeiros ministros de Gran Bretaña, Lloyd George e Chamberlain, este último previo ao asinamento do Tratado de Múnic, no que Checoslovaquia tivo que cederlle ao Reich os Sudetes, a cambio de non iniciar unha guerra… por un tempo. Tamén acolleu entrevistas con embaixadores, incluído o da España de Franco, o Marqués de Magaz, ou o primeiro ministro de Austria, para ameazalo e chantaxealo previamente á Anexión (Anschluss) de Austria, coas consecuencias que todos coñecemos. É un lugar crave para entender a historia de Alemaña e Europa naqueles escuros tempos.

Agora veñen as contradicións: estade atentos. Alemaña está salpicada de “casas de Hitler”, porque cando era Führer recibíaas de agasallo dos lambecús de turno: corporacións locais do Partido, concellos, etc. (Exemplo: a Casa Vermella de Passau), inmobles que na súa vida Adolfo visitou poucas veces ou ningunha e que trala derrota na guerra foron demolidos ou ocultados polos aliados para evitar o “turismo nazi”. Este non é o caso, dada a magnitude de feitos históricos que alí aconteceron. Con todo, Hitler detestaba a casa: os rumores dicían que padecía vertixe e que odiaba as alturas, e toda a idea lle parecía perigosa, porque era un lugar desprotexido ante posibles bombardeos ou raios (en serio). Só subía cando viñan esas visitas estranxeiras, en total, non máis dunha ducia de veces, e non máis de media hora cada unha. Pero tamén lemos que pasaba moitísimo tempo en Berchtesgaden (daquela, Obersalzberg) e que era case o seu cuartel xeral despois da capital Berlín. Como se explica isto? A resposta é sinxela: “ABAIXO”.

Efectivamente, Adolfiño non paraba no curuto da montaña, que é un bo lugar para tomar unha cervexa mirando a paisaxe (un té, no seu caso, detestaba o alcohol), pero pouco aconsellable para pasar longas tempadas, xa non digamos con mal tempo. Onde montou o seu chiringuito foi máis abaixo. Os nazis adquiriron a pousada de Berghof, e toda a bisbarra circundante de Obersalzberg. Mercaron todos os terreos aos propietarios, e se non aceptaban, expropiábanos e mandábanos ó campo de concentración de Dachau. Unha comunidade tradicional enteira de pastores e labregos foi expulsada das súas terras, que se convertiron nun xigantesco acuartelamento nazi.

Hitler fixo de Berghof a súa residencia de verán e desde aí trazou plans, leis, batallas e falcatruadas. Xa ía por Obersalzberg de vacacións antes de ser Führer, pero a unha residencia moito máis modesta. Arredor do Berghof, un terreo firmemente custodiado polo exército, pechado ó público, con cuarteis das SS e Gestapo, búnkers e túneis de emerxencia para unha posible resistencia e fuxida, aínda que, como sabedes, morreu no seu búnker de Berlín. E, por suposto, a montaña e a casa de Kehlsteinhaus. En Berghof pasaba as súas vacacións (a paraxe é idílica) e se ese refugallo humano foi feliz nalgures, foi en Berghof, unha paraxe idílica e á vez firmemente protexido polos seus. E no político e militar, se os seus ministros Göbbels, Himmler e compaña necesitaban algo do seu Führer, tiñan que emprender unha longa viaxe ata o sur do país.

Bundesarchiv B 145 Bild-F051673-0059, Adolf Hitler und Eva Braun auf dem Berghof.jpg
Con Eva Braun en Berghof, 1942. Fonte: Von Bundesarchiv, B 145 Bild-F051673-0059 / CC-BY-SA, CC BY-SA 3.0 de, Link
montage-magda
Unha asidua en Berghof que visitaba decote a Adolfiño era a por entón famosa actriz Magda Schneider, que tiña casa en Schönau am Königsee, moi preto. Tamén co seu bebé Romy, nacida no 38. Si, Romy Schneider, a inesquecibe actriz de Sissi Emperatriz. Ten un museo á beira do lago Königsee (Romy, non Magda), onde viviu de nena. Fonte: páxina, á súa vez tomado dos arquivos do INA.
csm_Farbpostkarte00k_1d89afddeb
Todo o acuartelamento de Obersalzberg, incluída a casa Berghof (nº1). Fonte: Dokumentation Obersalzberg
Postal Berghof
Postal co Berghof de Hitler, e as casas de Bormann e Göring. Fonte: Dokumentation Obersalzberg

Vídeo familiar de Hitler no Berghof filmado pola súa compañeira Eva Braun. Aquí o tedes pasándoo pirata nas montañas, recibindo visitas nunha pousada-gasthof bucólica e riquiña, sen aprezarse que estaba protexido por unha fortificación militar inexpugnable. Sen aprezarse tampouco, que Europa ardía en guerra e millóns de persoas morrerían en campos de concentración. Pero non aquí.

Sempre se fala do Niño das Aguias ou Kehlsteinhaus e nunca do Berghof, cando foi neste último lugar onde Hitler se calcula que morou a terceira parte do tempo da súa triste ditadura, uns catro anos en total. Por que? Inflúe o feito de que Kehlsteinhaus se conservou ata os nosos días, pero non o Berghof.

Bundesarchiv Bild 183-2004-1202-502, Obersalzberg, Hermann Göring, Adolf Hitler
Hitler e mailo seu ministro Göring no Berghof, facendo cousas de nazis. Atribución: Bundesarchiv, Bild 183-2004-1202-502 / CC-BY-SA 3.0 [CC BY-SA 3.0 de], via Wikimedia Commons
Hitler animal
Non teño nin idea se isto foi en Berghof, pero a imaxe sempre me fixo moita risa. E estupor. Fonte: By AdrianDrozdek (Own work) [CC BY-SA 4.0 (Link), via Wikimedia Commons
Que pasou trala derrota nazi?

Os aliados bombardearon e tomaron o acuartelamento de Obersalzberg. Aínda por riba, os nazis prendéronlle lume na súa retirada. A casa do cumio, o túnel e o ascensor de Kehlsteinhaus, porén, quedaron intactos.

Stars & Stripes & Hitler Dead2.jpg
De US Army – Stars and Stripes, the official US Army magazine, Gemeinfrei, Link

Nos anos da posguerra o recinto foi administrado polo exército estadounidense, que ademáis o promocionaba como posibilidade turística entre os seus oficiais. Nos primeiros anos cincuenta retiráronse e cedéronlle a zona ao Estado Federal de Baviera. No traspaso de poderes acordaron a voadura das casas de Hitler (Berghof), de Göring e Bormann. Os restos dos edificios militares nazis que quedaban foron destruídos e a zona reforestada. Quería evitarse o “turismo nazi”, de simpatizantes de extrema dereita, nostálxicos do Reich ou historiófilos morbosos.

Porén, os americanos viron as posibilidades turísticas da casa de Kehlsteinhaus e conservárona, e gustaron de chamarlle o Eagles Nest, o Niño das Aguias, un nome que gañou popularidade en todos os idiomas malia non ser nin un topónimo tradicional do lugar nin terse usado nunca na época nazi, pero que aumentou a categoría de lenda da casa do cumio. De feito, os EEUU teñen boa parte da responsabilidade de que este lugar sexa popular en todo o mundo.

Só é posible chegar arriba con autobuses que parten dunha base onde se edificou un Centro de Documentación  no 1995 para os interesados na historia, onde se poden entrar en parte dos búnkeres (eu non fun). Efectivamente, esa base dos autobuses está onde estaba o acuartelamento nazi, pero hoxe non queda nada deste. Tralo traxecto en bus pola estreita estrada de montaña que construira Bormann para o seu Führer, éntrase camiñando polo túnel e sóbese no ascensor. Arriba, por fin, a casa de Kehlsteinhaus, ou se o preferides, o Niño das Aguias. É só un restaurante cheo de turistas, cunha minúscula exposición que explica un pouco a sórdida historia do lugar naqueles anos. Pero o atractivo da casa, daquela e hoxe, son as impresionantes vistas, 200 km. á redonda, desde o lago Königsee, o monte Watzmann e o macizo Untersberg, ata albiscar as montañas de Salzburgo, xa en Austria.

Kehlsteinhaus - Pano

Vista desde Kehlsteinhaus

Evidentemente, o lugar ten un valor natural intrínseco impresionante, se acadamos esquecer o seu uso nos anos trinta e corenta. Pódese mesmo subir camiñando desde a base, pero llo recomendo só a expertos montañeiros con boas pernas e seis horas libres para o ascenso. Mesmo sen esquecer eses datos, un tamén se pode interesar en aprender algo máis sobre a historia. Pero non se pode obviar certo dilema moral. Pódese desfrutar dunha gorentosa cervexa de trigo e desfrutar dese entorno espectacular, e pódese defender dicindo que a casa xa estaba aí e que Hitler non fixo as montañas nin a paisaxe, e que só se aproveitou delas. Pero dubido que tivese tantos turistas (incluído eu, hipocrisías as xustas) se non fora por ter sido de certo xeito “a casa de Hitler”. Pero poucos coñecen, ou mellor dito, a poucos lles interesa que ese espectacular túnel e ascensor foi construído a costa de traballo seguramente escravo e vidas humanas, e que Hitler aborrecía dese sitio e que vivía máis abaixo. E que ese “máis abaixo” foi invadido polos nazis tan só porque a Adolf lle gustaba o sitio antes de ser Führer, e que os seus habitantes foron expulsados das súas casas para sempre para que Adolf e os seus nazis estiveran a gusto. Vale que non foi a barbaridade máis grande que fixeron eses malnacidos, nin sequera estaría no top dez, pero para Obersalzberg foi unha traxedia, non unha beizón que lles ía traer turismo décadas máis tarde.

 

Königsee from Kehlsteinhaus
Vista do lago Königsee a carón do monte Watzmann, desde o cumio de Kehlsteinhaus.

As autoridades alemás son sempre exemplares na divulgación da súa ditadura e o traballo coa súa memoria histórica, nin comparalo co caso de España. Pero neste caso, non sei se se deron os pasos axeitados, como derrubar unha casa e deixar a outra porque “é bonita” e “atrae turismo”. Aínda que descoñezo a solución, que dubido tamén que sexa pechala ou destruíla. Sobran cumios e montañas en Berchtesgaden, e esta é a máis visitada, por algo será. Sexa pola súa beleza, sexa polo horror que agacha. Pero cada quen, que tome as súas conclusións. A visita paga a pena, cando menos.

Atribución das imaxes: As fotos históricas, a debidamente indicada ao pé das mesmas. As actuais de Kehlsteinhaus son da miña autoría e premendo na imaxe pódese ver a fonte das mesmas no meu espazo en Flickr.

Os Leóns de Múnic: o descenso e a incerteza

Faleivos hai pouco tempo do simpático e tradicional clube de fútbol TSV 1860 de Múnic, “Os Leóns” ou “Os Sesenta” (Löwen ou Sechzger), e a súa querencia histórica pola derrota, o afundimento e o rexurdir das súas cinzas. Pero esta semana escribiu un novo capítulo do primeiro, a derrota, sen albiscar nada do segundo, ao contrario. Veñen tempos negros para os celestes.

En Alemaña xóganse partidos para a promoción para o descenso e ascenso. Sen ir máis lonxe, os Sesenta, metéronse no partido de promoción contra un equipo de terceira (equivalente á nosa 2ªB) para manter a súa categoría en segunda. Os que quedaron por embaixo del descenderon a terceira directamente. Estes partidos de promoción (Relegation) son moi criticados porque nos últimos anos o guion está preestablecido: o equipo da categoría superior, usualmente o rico, vence e mantén a categoría.

Pero para iso están os Sesenta, para rachar coas tradicións, pero para mal. O rival, procedente de Terceira como xa dixemos, é un vello coñecido meu, o Jahn Regensburg, o clube da cidade onde vivín nove anos. En teoría, un modesto bávaro que pasou polo seu inferno particular: nos últimos catro anos chegou a segunda, baixou a terceira e sucesivamente á Rexional (equivalente, agora si, á nosa 3ª) cun estadio novo do trinque e agora tentan volver á segunda, o que sería un exitazo para a cidade.

O TSV fixo o máis difícil, empatar 1-1 en Regensburg na Ida e deixar a defensa da súa praza para a volta, nun Allianz Arena ateigado. E logo acadou o máis abraiante: fracasar. O Jahn infrixiulle un 0-2 ante 70000 seareiros. Os de Regensburg foron un equipo moito máis compacto (“somos un equipo, eles non”, resumiu un do Jahn), e como final vergoñento, o partido houbo de ser interrompido 15 minutos polo lanzamento de obxectos dos ultras locais máis túzaros. O encontro finalizou, e tamén unha desastrosa tempada, que xerou unha frustración que algúns seareiros canalizaron do peor xeito posible, coa violencia, sempre condenable.

O facto non cambia: o Jahn ascende a segunda, sorpresiva pero merecidamente. O TSV 1860 München descende a Terceira. Pode ser peor? Pode.

O caos instalouse no equipo de Giesing. Demitiron o director deportivo, o presidente e o adestrador, e boa parte do plantel tamén marchará. Culmínanse anos de nefastas decisións institucionais, deportivas e económicas. Por riba, as condicións de Hasan Ismaik, o investidor e dono de facto do clube, para non “pechar a billa” dos cartos, fan difícil que o clube poida pagar as súas débedas e a propia licencia da Bundesliga de terceira, polo que podería ser descendido a Rexional, un golpe do que non se sabe se poderá sobrevivir. Como tantos, metidos na roda de gastar o que non se ten para competir deportivamente, e mesmo así non acadalo.

O único bo destes momentos negros e incertos en Giesing é que se abre unha porta para abandonar o Allianz e volver en terceira ó seu tradicional Grünwald Stadion, sempre e cando cumpra certos requisitos de seguridade. Veremos se se recuperan do golpe, para que o fútbol en Múnic non só teña cor vermella.

wp-1492452142180.jpg

 

Carlos Casares City

(Do 2007)

http://wp.me/p8wRMU-2n

TSV 1860: Os Leóns de Múnic

Xa sei que son pesado cos posts de fútbol, e xa non digamos cos de fútbol alemán. Pero isto, por achegamento, apetecíame escribilo. A ti lelo, non sei.

Hai moitos anos, antes mesmo de eu sequera pisar Alemaña, o amigo Romeiruga andou por Múnic e tróuxome de lembranza unha bufanda futboleira, “do equipo de Múnic”. Eu non recoñecín as cores celestes e brancas da miña única referencia balompédica daquela lonxana cidade bávara, e inquirín: “Do Bayern de Múnic?”. E el contestoume: “Non. DO OUTRO”. O “Outro” é, e seguirá a ser, o TSV 1860 München.

Vereinswappen des TSV 1860 München
Escudo do TSV 1860 de Múnic. Fonte: By Gaspard (de.wikipedia.org) [Public domain], via Wikimedia Commons
O seu nome completo é o Turn- und Sportverein 1860 München, facendo o número alusión á súa data de fundación. Máis de 170 anos de antigüidade, aínda que penso que non foi como club de fútbol, senón como clube de “Turn”, ou sexa, ximnasia da época e outros deportes. Pero ninguén o coñece con ese nome, senón como os “Sechszger” ou “60er” (os “sesenta”) ou os “Löwen” (os Leóns), como a figura do seu escudo. Se os seus veciños do FC Bayern quedaron co nome do Estado de Baviera, os Sesentas quedaron co león e as cores celeste e branca, emblema e cores do escudo e a bandeira bávaros.

É difícil atopar un club tan á sombra de outro, tan sometido ás comparacións e tan condenado a ser derrotado nas mesmas. Se Múnic fora Madrid, o Bayern sería o Real e o 1860 non sería o Atlético, senón o Rayo Vallecano ou aínda menos. Atoado na segunda Bundesliga, con perennes problemas económicos e sen casa propia, todo produto da fatalidade, dos reveses do fútbol moderno e, tamén hai que dicilo, dunha nefasta xestión nas últimas décadas.

München Große Liebe.jpg
“O grande amor de Múnic”. Fonte e dereitos

Porque os Leóns están feridos, e deprimidos, pero lamben as súas feridas lembrando a súa historia. Foron campións da Bundesliga en 1966, e tiveron a súa época dourada nos anos sesenta, onde gañaron unha Copa de Alemaña (tiñan outra do 1942) e chegaron á final da Recopa. Pero, como se tivese relación inversamente proporcional, apareceu o FC Bayern. Os seus veciños, de mediocre palmarés ata 1969 (unha liga nos anos 30), eclosionaron nos anos setenta con aqueles Beckenbauer, Maier, Hoeness e Gerd Müller. Gañaron ligas e Copas de Europa e construíron intelixentemente o club que son hoxe: o máis poderoso de Alemaña, o Rekordmeister, e uns dos primeiros do mundo. Non caen simpáticos. Tampouco o pretenden.

(Enriba, os afoutos gañadores da Bundesliga en 1966. Equipazo. Fonte premendo na imaxe)

E o 1860? Comezou nos setenta unha montaña rusa con máis baixadas ca subidas. Só cinco anos despois do campionato perderon a categoría, e tras varios ascensos a primeira sen consolidarse nesta, retiráronlles a licenza no 1982 por débedas e trapalladas financeiras variadas, probando o fel da Bayernliga, a división Rexional. Con este panorama, vendo os seareiros o seu querido club pasar ser do primeiro da cidade, por riba do Bayern, a ser uns ninguén por campos de terra mentres os veciños se convertían en emperadores, o máis difícil é erguerse. E fixérono. En 1994 regresaban á Bundesliga, e quedarían dez anos. E nada mal. Participaron dúas veces na copa da UEFA e unha na Champions, e venceron varios derbis contra os malditos veciños da Säbener Strasse. Dende o 2004 penan outra vez na Segunda Bundesliga, e outra vez (ou sempre é a mesma vez) con mágoas económicas. No 2011 fíxose dono do equipo un inversor xordano bastante fantasmón e antipático, Hasan Ismaik.

Recapitulando, este modesto equipo muniqués ten unha liga e dúas copas, participacións nas tres copas que había no continente (que morriña da UEFA e da Recopa) e xogadores como (nas últimas décadas) Rudi Völler, Hässler, Jeremies, Abedi Pelé, Martin Max (dúas veces pichichi defendendo o escudo do León), os irmáns Bender e ata Davor Suker veu por aquí no luscofusco da súa carreira

bildergalerie-stars-loewen104-_v-img__16__9__xl_-d31c35f8186ebeb80b0cd843a7c267a0e0c81647

Jens Jeremies, futuro internacional, defendendo a camisola dos Leóns fronte o Bayern. No 1998 ficharía polos eternos rivais. Non foi obstáculo para que no 2000 os 60er gañaran o derby muniqués… con gol de Jeremies. En propia porta. O Deus Fútbol ten sentido do humor.

O FC Bayern é o equipo máis seguido de Alemaña e unha verdadeira relixión en Baviera. Os apoios do 1860 fóra dos lindeiros de Múnic son escasos, mesmo en Baviera, pero dentro da cidade deixan a súa pegada os seus 20000 socios, fieis ás cores contra toda lóxica, torcendo para “o outro”, sabendo que non vai erguer nunca unha Champions e o outro club da cidade si. As súas simpatías espállanse por toda a cidade, sobre todo onde as antipatías “dos de vermello” medran (o FCB é o equipo oficioso da CSU, o partido conservador que goberna Baviera desde a fin da guerra).

70
O avellado estadio Grünwald. Fotos de Philmensch, Fonte

51Outra cousa que rechama é que os 60er son case uns homeless, un equipo sen casa. Calquera seareiro diría que a súa casa é o estadio municipal de Grünwald, no barrio popular de Giesing. Por desgraza, tiveron que deixalo para xogar no Estadio Olímpico, ó non reunir o de Grünwald as condicións que marcaba a federación alemá para a primeira ou a segunda Bundesliga. Logo o Bayern e o 1860 construíron xuntos o imponente Allianz Arena, un estadio Champions que serve de fogar a ambos equipos. Curiosamente, cambia de cor cando xoga un ou outro, vermello ou azul.

Moi limpo non debeu de ser o proceso cando levaron presos ao presidente do 1860, Wildmoser, e o seu fillo por subornos e trapalladas relativas á construción do estadio. O flamante Allianz non fixo máis grande ó clube, senón que resultou ser unha carga para o futuro deste e, en xeral, unha pésima idea. O frío, moderno e enorme Allianz resultou ser un escenario ideal para un equipo “champions” coma o Bayern, pero ridiculamente sobredimensionado para un modesto club de segunda división coma o 1860. Por riba, na súa enésima crise económica o 60 viuse obrigado a vender a súa parte ó FC Bayern, pasando pagar un alugueiro tamén excesivo e gravoso para as arcas do clube. A situación é: están onde non lles gusta, queren marchar e o Bayern tamén celebraría que marcharan (Hoeness ofreceu unha banda de trompetas para acompañalos na saída), pero a solución non parece doada.

Allianz Arena
O magnífico Allianz Arena. Magnífico de máis para o 1860

No 2015, tras unha pésima tempada, tiveron que xogar a promoción de descenso á 3. Bundesliga. Aos seareiros dilatáronselle as pupilas: en terceira división si que poderían xogar no seu anceiado Grünwald Stadion. Pero gañaron a promoción ao Holstein Kiel, permaneceron en segunda e no Allianz. Así son os Leóns: mesmo gañando, perden. Tamén lonxe do céspede: o Concello rexeitou unha reforma do estadio Grünwald, imposibilitando a volta dos Leóns á súa casa.

En canto á xestión sentimental, fai falta unha dose de realismo e esquecer esa absurda rivalidade co Bayern, na que só se pode saír perdendo. O Bayern está noutro planeta, non se pode rivalizar cun equipo que ten nonseicantas ligas e copas de Europa e contra o que xogas cero veces ó ano, porque estás en segunda desde hai unha década. É máis, o clube vermello axudou economicamente ós Sechzger en varias e apuradas ocasións. É mellor centrarse no capital social do club e a súa presencia na cidade, a súa tradición, historia e o futuro, sen mirar decote ós veciños. O seu “muniquismo”, as súas raigames na cidade, fronte ao “globalismo” dos de vermello. Difícil.

En canto ó social, 1860 e Bayern queren presumir de ter unhas bancadas libres de extrema dereita e neonazis. Hai iniciativas como “Löwen Fans gegen Rechts” (Seareiros dos Leóns contra a Extrema Dereita) que buscan por unha banda extirpar ese virus que afecta aos ultras de todos os equipos do mundo, o neonazismo e o racismo. Por outra, buscan unha memoria histórica, xa que os 1860 foron moi favorecidos polo III Reich e hai manchas que non se limpan ocultándoas, senón con transparencia. O Bayern sufriu neses escuros anos de todo o contrario, foi etiquetado como “equipo xudeu” e varrido da vida social e deportiva bávara.

Vendo as formas do tal Ismaik (o Sankt Pauli, outros clubes, árbitros, prensa e a Federación queixáronse por desprezo e malas formas do 1860 como club cos rivais) e a súa pésima xestión deportiva, non veremos axiña ós xogadores branquicelestes erguer trofeos, como moito, os seus seareiros erguerán cervexas nos bares, con bufandas como a que teño eu. Se cadra anímome e vou torcer por eles un día no maldito Allianz, e vereinos seguramente perder. É o que ten estar “co outro”. Pero se o San Lorenzo regresou a Boedo, por que non vai o TSV 1860 München regresar ó Grünwald Stadion e á 1. Bundesliga?

64
Foto de Philmensch, fonte

Aquel vello blog…

Os que me seguiades antes polo blogomillo adiante sabiades que tiña dous blogues xemelgos, Chove en Ningures (en blogger e logo en Blogaliza) e Neva en Ningures (convidado por globalgalicia.com). Morreron hai tempo, e eu fíxenme esta nova casa.

Por se hai algún morriñoso, e tamén porque había antigos textos que non quería perder, fixen un sitio no faiado para os trastos vellos. Abrín un blog para hospedar os textos antigos, do 2006 ó 2015. Non porque sexan alfaias que pague a pena conservar, senón para darlle substrato e raigame a este novo proxecto.

Non te perdiches: estás na páxina correcta, aberta e actual. O blog cos textos vellos non será actualizado, pero queda en modo “museo”. Aquí o atoparedes:

choveenningures.wordpress.com

O Escribente, relato en Palavra Comum

IMG_0473.jpgNon todas as secas duran eternamente. Sen prometer nada e sen presión ningunha, tras longos meses de non escribir ficción (e pouca cousa, aparte diso), un novo relato meu aparece en Palavra Comum, a revista dixital do que son colaborador habitual. Moi pouco habitual no último ano, cousa que agardemos que cambie.

Chámase O Escribente e agardo que vos guste.

 

O muro de Múnic

 

Xa vos dixen que me gustaría falar aquí do meu novo barrio en Múnic, Neuperlach. O que me gustaría é facelo con temas máis agradables, pero a actualidade manda, disque.

O muro de Neuperlach. O Muro de Múnic

Ó ser humano préstalle construír muros. Caeu o Muro de Berlín, segue en pé o de Israel, Trump seica non vai facer o da fronteira entre México e EEUU, tal como prometeu. O muro constrúeno sempre uns por medo ós do outro lado, para contelos, controlalos, limitalos, isto é meu e aquilo é voso, quedade aí, non pasedes. Por iso os chineses construíron a súa muralla, para conter os mongois. A muralla segue en pé, pero os feros mongois invadiron igual a vella China.

Mais estes días andamos a voltas cun muro cunha polémica que comezou como moi local, aquí no distrito muniqués de Rammersdorf-Perlach, barrio de Neuperlach (o meu) pero que xa escalou a nivel muniqués, nacional e internacional. O trasfondo: a construción dun fogar para refuxiados en Nailastrasse nun descampado entre a rúa, un conxunto de vivendas unifamiliares a certa distancia (dato importante, como veremos) e varias naves industriais e comerciais. E diante do refuxio, un muro.

Todos estades familiarizados coa política alemana con respecto ós refuxiados, sobre todo da guerra de Siria, levada a cabo pola canceleira Merkel, e que Alemaña é de lonxe o país máis xeneroso de Europa en termos de acollida. Tamén sabedes que internamente esta política foi moi contestada, e está entre o apoio solidario e o rexeitamento, mesmo violento, acontecendo mesmo ataques a fogares de refuxiados por parte de grupos de extrema dereita. Curiosamente, un dos poucos rasgos de humanidade amosados pola señora Merkel pode causarlle un dano electoral moi grande, a favor de grupos xenófobos e eurófobos como AfD. Falaremos destes polos outro día.

Esta violencia non afectara polo de agora a Baviera e a Múnic. Con todo, o político local Guido Buchholz denunciou á opinión pública a existencia dun muro que circunda parte do recinto do asilo de refuxiados por medio dun vídeo aéreo tomado cun dron. E comezou o escándalo. Pasou ser do Muro de Nailastrasse a ser o Muro de Neuperlach e ó final, o Muro de Múnic, para estupefacción e vergoña dos seus habitantes, e a miña, que vivo a poucos minutos.

O muro é feo de carafio. Sono todos os muros, pero este é de récord. Son como croios metidos en gaiolas e logo amoreados. Nin un grafiti se pode facer. Iso si, logo poden prantarse prantas enredadeiras e quedará máis verde. Cousa bonita.

IMG_20161113_163439.jpg
O muro da discordia e ó fondo o futuro fogar de refuxiados
O fogar de refuxiados estará rematado a fins de novembro.

Que é, en teoría: Varios dos veciños (exactamente seis) da colonia de casas de a carón esixiron ó concello protección sonora polo eventual ruído. O ruído é unha cousa seria en Alemaña e a simple denuncia dun só veciño pode parar calquera infraestrutura. Véñenme á cabeza casos extremos como o peche dun parque de xogos infantís ou de varios campos de adestramento de fútbol polo teórico ruído que molestaba a un único veciño. Non sei que barullo sonoro poden armar esas persoas vivindo alí, eu estiven no lugar e aínda hai un anaco ata as seguintes casas, e no medio hai un camiño, campo e árbores. E, insisto, aíndo non abriron o fogar, así que de todos xeitos é poñer a corte antes que as vacas. Así que contra toda lóxica o concello prantou un “muro de protección sonora“, non moi longo, pero si moi alto. E non foi así decontado: foi producto dun acordo despois de dous anos de litixios entre o Concello e os veciños nos xulgados administrativos.

Que é o que parece, na práctica: Un horror urbanístico que fede a racismo e xenofobia, co agravante de ser patrocinado polos poderes públicos. Parece que o refuxio non é benvido entre varios destes veciños e que, sinxelamente, non queren velo e prefiren ignorar con máis efectividade a existencia desa pobre xente. O refuxio non é unha cárcere nin un CIE, e o muro non limita a libre entrada e saída do recinto. Pero psicoloxicamente aílla os refuxiados, e é hipócrita esixirlles que se integren e á vez agachalos detrás dunha parede. O ruído parece un pretexto absurdo. Sería como erguer muros entre os edificios para que non se molesten os uns ós outros.

Buchholz denuncia que este muro ten catro metros de altura, algo máis có de Berlín. A autopista Múnic-Salzburgo pasa preto, e para protexer á veciñanza do ruído desta ergueuse outro muro de protección sonora… de só tres metros de altura. Unha autopista mete menos ruído que un fogar de refuxiados? Parece moi iluso xustificar a obra por un problema veciñal de contaminación sonora.

Xa houbo mobilizacións nos dous sentidos. Artistas e xente vencellada a proxectos de acollida esixiron o derrube do muro, a extrema dereita ameaza de morte a Buchholz, os veciños insisten en que non entenden a polémica e que é un muro para protexelos do ruído, e os cargos do distrito teiman en que “non é un muro en contra dos refuxiados”. Mais a meirande parte calan.

Mensaxes en globos: “Todos sodes benvidos”
IMG_20161113_163758.jpg
O que cantaban en Berlín no 89: “O muro debe caer”

Os ánimos están alterados. Cando estivemos alí, había varios curiosos coma nós, e ademáis parou un coche e saíu un home a facer unha foto co seu móbil. Unha señora en bicicleta increpouno, e como boa alemana “ben pensante” díxolle que non estaba permitido facer fotos, polo que interpretei que vivía por alí. A liorta dialéctica subiu de ton e o home, coa súa razón, díxolle “Que ela non era tan importante” para prohibirlle facer fotos nunha vía pública, que ía tomar unha imaxe “desa vergonza” e que ese muro se ergueu  “por culpa de xente” coma ela. Tirou a foto, aínda rifaron un bo anaco máis e ó final marcharon no seu coche.

Oxalá os fogares de refuxiados deixen de ser necesarios algún día, oxalá non morran tantos no Mediterráneo para rematar nun asilo cun muro así diante dos ollos. Mais esa “vergoña” de muro da discordia debe caer, e decontado. Mesmo facendo un grande esforzo por crer a versión dos veciños e da súa inocua intención (isto é, que “é só polo ruído”), tan só lle dá azos ó racismo, á discordia e á división, dificulta a integración dos dun lado e perpetúa os prexuízos do outro. As pontes son para unir, e os muros para dividir, así foi sempre. E neste país de muros saben dabondo, e das súas consecuencias tamén.